Stary telefon z klapką, który leży w szufladzie z elektroniką, nie musi być zbędnym gratem. Może posłużyć jako awaryjny zapas albo trafić do kogoś, komu naprawdę się przyda. Przy okazji pomaga ograniczyć rosnącą górę elektrośmieci.

Elektrośmieci to poważny problem

Według raportu ONZ (Global E-waste Monitor) w 2022 roku na świecie wyrzucono około 62 milionów ton sprzętu elektronicznego. To o 82% więcej niż dekadę wcześniej. ONZ szacuje, że do 2030 roku roczna ilość takich odpadów wzrośnie jeszcze o 32%.

Elektrośmieci zawierają materiały, które się nie rozkładają, oraz toksyczne substancje, a te zagrażają powietrzu, wodzie i glebie. Mniej niż jedna czwarta takich odpadów jest przetwarzana prawidłowo. Autorzy artykułu przytaczają też ustalenia, że same odpady ze Stanów Zjednoczonych powodują „ukryte tsunami” śmieci w Azji Południowo-Wschodniej.

Jak dać telefonowi drugie życie

Pierwszy pomysł to awaryjny telefon w domowym zestawie na wypadek kryzysu. W USA każdy telefon komórkowy może wybrać numer alarmowy 911 nawet bez aktywnej karty SIM i abonamentu. Aparat powinien być naładowany, wyłączony i łatwo dostępny.

Trzeba jednak znać ograniczenia takiego rozwiązania:

• operator numeru alarmowego nie otrzyma wtedy kluczowych danych o lokalizacji, np. adresu, z którego dzwonisz,
• jeśli rozmowa zostanie przerwana, centrum nie będzie mogło oddzwonić.

Drugi pomysł to zapasowy „głupi” telefon. Przyda się, gdy smartfon ulegnie uszkodzeniu lub zginie. Sprawdzi się podczas sportów wodnych, na rybach czy na plaży, gdzie łatwo zamoczyć sprzęt. Dłuższy czas pracy na baterii docenisz na wielodniowym biwaku. Taki aparat to też dobre rozwiązanie w zatłoczonych miastach i podczas imprez masowych, gdzie łatwo paść ofiarą kieszonkowca, bo strata starego telefonu boli mniej. W tym wariancie potrzebna jest już karta SIM, którą w razie potrzeby przełożysz ze smartfona.

Oddanie lub recykling

Jeśli telefon jest Ci zbędny, możesz go oddać. W USA działa wiele organizacji, które przekazują używane aparaty potrzebującym. Secure The Call dostarcza bezpłatne telefony i tablety z dostępem do numeru alarmowego ofiarom przemocy domowej, seniorom i innym grupom podwyższonego ryzyka. Do tej pory przekazała ponad 50 tysięcy telefonów. Cell Phones For Soldiers wysłała żołnierzom na misjach 8 milionów kart telefonicznych, a od 2024 roku przekazuje telefony bezdomnym i ubogim weteranom. W ciągu dwóch lat trafiło do nich 14,5 tysiąca aparatów.

Telefony i inne gadżety przyjmują też duże sieci i organizacje, m.in. Salvation Army, Goodwill, Best Buy i Staples. Pomocne bywają wyszukiwarki punktów recyklingu, takie jak GreenerGadgets i Earth911. Wystarczy wpisać kod pocztowy i rodzaj urządzenia.

Co to oznacza w Polsce

Wymienione organizacje działają w Stanach Zjednoczonych, więc polski czytelnik nie skorzysta z nich bezpośrednio. Sama idea jest jednak uniwersalna. W Polsce i całej UE podstawowym numerem alarmowym jest 112. Telefony zwykle potrafią go wybrać także bez karty SIM, ale warto pamiętać, że łączność i przekazywanie lokalizacji mogą wtedy działać słabiej. Nie traktuj więc takiego aparatu jako jedynego zabezpieczenia.

Zużyty telefon możesz oddać do punktu zbiórki elektrośmieci. Najczęściej są to miejskie punkty selektywnej zbiórki odpadów (PSZOK), a małe urządzenia przyjmują także niektóre sklepy z elektroniką. Zasady różnią się między gminami i sklepami, więc najlepiej sprawdzić je wcześniej na stronie urzędu lub sprzedawcy. Zanim oddasz telefon, usuń z niego swoje dane. Nie wyrzucaj go do zwykłego kosza, bo bateria i podzespoły trafiłyby wtedy na wysypisko.

Źródło: Engadget – „Don’t throw away your old flip phone – do this instead”